czwartek, 19 października 2017

Łeba 10 marca 1945 r.

Łeba rok 1945, fragmenty kronik:

niemiecka kronika "Chronik der Stadt Leba" opr. Willi Gillmann

- 9 marca około godz. 23 zarządowi miasta przekazano zarządzenie, iż należy ewakuować Łebę z powodu groźby ostrzału przez artylerię. Większość mieszkańców zastosowała się do zarządzenia. Długa kolumna składająca się z furmanek, sanek, taczek, wózków ręcznych i dziecinnych pospiesznie załadowanych tobołkami, żywnością, pościelą, ubraniem ruszyła w ciemności do lasów wydmowych na wschód od domu zdrojowego.
- Wczesnym popołudniem 10 marca wszyscy mogli wrócić, ponieważ jednostki sowieckie zajęły Łebę wcześniej tego dnia. Wszędzie znaleziono wyłamane drzwi i bałagan, którego sprawcami byli sowieccy kozacy.
- W nocy 10 marca z łebskiego portu odpłynął szkuner "Herbert" wypełniony uchodźcami, ok. 50 osób.
- Odważnym przedsięwzięciem było wypłynięcie z Łeby kutra "Leba 45 Rudi" z ogółem 40 osobami na pokładzie, kierowanego przez Fritza Krugera, pomimo że Łeba już jeden dzień znajdowała się w rękach rosyjskich.
- W dniu 10 marca ustanowiono rosyjską komendanturę. Richard Knoop został wyznaczony na burmistrza. Dotychczasowy sekretarz miasta Paul Elendt został mu przydzielony jako pomocnik.
- Franz Jax donosi: Po wmaszerowaniu Rosjan burmistrzami byli Richard Knoop (murarz), Emil Wegner (rybak dalekomorski), Franz Klingbeil.
- W Łebie poza kilkoma robotnikami nie było mieszkańców innych narodowości. Wychodząc z założenia, że do wmaszerowania jednostek sowieckich w dniu 10 marca ok. 250 łebian uciekło i że ok. 50 łebian popełniło samobójstwo, w tym dniu w całej Łebie musiało mieszkać ok. 2700 Niemców.
- W r. 1945 niemiecka Łeba dręczeniem, poniżeniem, rozpaczą, deportowaniem, ucieczką i wypędzeniem, ogromnym cierpieniem i smutkiem kończyła swoje istnienie.

z niem. tłum. Robert Sochacki

 

polska "Kronika Zarządu Miasta Łeby"

W marcu 1945 r. dzięki pogromowi wojsk niemieckich przez aliantów Łebę zajęły wojska rosyjskie, a mocą układu poczdamskiego wrócona została po wieloletnim oderwaniu Polsce.
W dniu 14.05.1945 r. został mianowany przez ob. Szcześniaka ówczesnego Pełnomocnika Rządu RP w Lęborku, ob. Kałużyński Feliks burmistrzem m. Łeby. Ob. Kałużyński udał się z grupą 12 Polaków do Łeby celem objęcia powierzonego mu stanowiska. Po przybyciu do Zarządu Miejskiego w Łebie ob. Kałużyński stwierdził, że władzę administracyjną w mieście sprawuje burmistrz Niemiec nazwiskiem Wegner Wilhelm wraz z 9-cio osobowym personelem niemieckim. Po długich pertraktacjach z ówczesnym komendantem wojsk radzieckich stacjonujących w Łebie, starszym lt. Parszkowem, ob. Kałużyński uzyskał zezwolenie na objęcie swojego stanowiska, jednak pod tym warunkiem, że burmistrz niemiecki będzie urzędował w dalszym ciągu. W tych specyficznych warunkach dnia 22.05.1945 r. rozpoczął wraz z sześcioma Polakami prace pierwszy polski burmistrz miasta Łeby.


Łeba rok 1945. Rosyjska(sowiecka) komendantura Łeby i niemieccy łebianie w Neptunie d. Kurhaus.

Godziny otwarcia

poniedziałek-czwartek 12-19
piątek 8-19
sobota 10-14

Kontakt

ul. 11 Listopada 5a [mapa]
84-360 Łeba
Tel. +48 059 8661723
Fax +48 059 8661723
NIP: 8411338650
Napisz do nas e-mail

Polub nas na Facebook'u Muzyka Kontakt Kontakt Kontakt